دیمروی مجلسءِ نیمگا واجہ اے آر داد،واجہ بشیربیدار،واجہ ڈاکٹربیزن بلوچءُ واجہ اسماعیل ممتازءِ شرپءَ دیوان
رپورٹ
دیمروی مجلسءِ نیمگا واجہ اے آر داد،واجہ بشیربیدار،واجہ ڈاکٹربیزن بلوچءُ واجہ اسماعیل ممتازءِ شرپءَ دیوان
چہ دیمروی مجلس مسقطءِ نیمگایک فروری2018ءِ ساھت ھشتءَ مجان کانٹینٹل ہوٹلءَ واجہ پروفیسر اے آرداد،واجہ بشیربیدار،واجہ ڈاکٹربیزن بلوچءُ بلوچ اسماعیل ممتازءِ شرپءَ یک پُرمڑاھیں دیوانے برجاہ دارگ بوت۔
درستاں چہ پیش دیوانءِ جارچین ولیدلالءَ حاصیں مہمان یک پہ یکءَ اسٹیجءَ لوٹاٰئینت انت۔
وش اتکی گشتانکءِ ھاترا دیمروی مجلسءِ کارمسترانورنورلوٹائینگ بوت۔
انورنورءَ دیوانءَ اتکگیں کُلّیں مہمان وش اتک گشت انتءُ رندا آئیءَدیمروی مجلسءِ کارءُ کردانی بابتءَ دیوانءِ نندوکیں مردم سرپد کت انتءُ پدا لبزانکءُ زبانءِ ارزشتءِ سرا وتی گشتانک دات۔
واجہ میجرمجیدءَ وتی گشتانکءِ بندات چہ سیدھاشمیءِ اے شعرءَ کت۔
بیاپدا شتکیں تلارانی دلءَ درّان کنیں۔گراں بہاٰئیں دوستیءُ مہرءَ پدا ارزان کنیں۔
آئیءَ گشت من دیمروی مجلسءِ کُلّیں سنگتاں مرادبادی دیاں کہ آہاں اے کمیں وہدءَ ھبرکم کتگءُ کاربازکتگ۔ءُ اے گپّءِ گواہیءَ مرچیگیں دیوان وت پدّرکنگا انت۔
آئیءَ گشت مرچی ما ادا کہ ترانءَ ایں۔ ادا بازیں کسے اتکگءُ وتی زبانءُ لبزانکءِ بارہءَ مردمے سرپدی داتگ انت۔مۓ دعا انت کہ اے کار ھمے وڑا دیما روان بہ کنت۔
محمد حیدرءَ گشت۔اللہ مۓ ملکءِ حاکم واجہ قابوسءَ استءُ سلامت بکنت۔ آئیءَ دیمروی مجلسءِ سنگتانی منّت گپتءُ گشت۔ چشیں جوانیں مراگش مدام برجاہ دارگ بہ بیت۔ آئیءَ گشت اگاں کسے کارکنگ بہ بیت بلوچی ادبءِ فیلڈسکّ مزن انتءُ باید ما انچیں پَٹّءُ پول کاربہ کنیں کہ باندا ابدمان بہ بیت۔
اسماعیل ممتازءَ گشت من دیمروی مجلسءِ سنگتانی منّت واراں کہ چشیں دیوانے ٹہینتگ۔آئیءَ گشت مردم گپّءَ جن انت۔ بلے باید ما وتی گپّاں کم بکنیںءُ عملی کارگیش بکنیں۔ پرچاکہ کارپَشت کپ انت ءُ ھشکیں گپّاں گوات بارت۔
بیشیربیدارءَ گشت۔اے دیمروی مجلسءِ سنگتانی وتی لائقی انت کہ مرچی منا اے شرپے بکش اتگ۔ مرچی مۓ دیوانءَ اسماعیل ممتازءِ وڑیں مزنیں ھستی یے ساڑی انت۔ پرچاکہ اسماعیل ممتاز سیدھاشمیءِ وڑیں مردمے کہ نادراہ بوتگ آئیءِ ھزمتے کتگ۔ آئیءَ گشت اے آردادءِ عمر کسان انت بلے آئیءِ کاراں آ سکّ بازمزن کتگ۔آئیءَ گشت قومانی بُن ہشت زبان انت۔دانکہ زبانءَ نزورئے دیما نہ روئے۔
ڈاکٹربیزنءَ گشت مرچی منی وش بہتی انت کہ من اے مزن نامیں واجہانی دیوانءَ ساڑی اوں۔
آئیءَ رجانکاریءِ ارزشتءِ سرا وتی گشتانک دات۔ آئیءَ گشت اُردوءِ رندگیری ءَ مارا باز نقص داتگ۔ پرچاکہ دنیاءِ گیشتری علم انگریزی زبانءَ انتءُ نوکیں ریسرچ ھم مارا ھمے گشیت کہ گیشتری زبانانی رجانک چہ انگریزیءَ کنگ بوتگ انت۔
آئیءَ گشت چہ اردوءَ گھترانت ماچہ انگلش،عربی،فارسیءُ ایدگہ زباناں چہ رجانک بہ کنیں۔ڈاکٹرءَ گشت من پنچ سال ادا گوازینتگ بلے مرچی گندگءَ اوں ادا جوانیں بدلی یے اتکگ۔
اے آر دادءَ شرگداریءِ سرا وتی گشتانک دات۔درستاں چہ پیش آئیءَ دیمروی مجلسءِ سنگتانی منّت گپتءُ گشت۔ بایدوَ ھمیش ات کہ منا درستاں چہ ساری تواربہ کتیں، پرچاکہ چہ من سینئرنشتگ انت۔اے یک روایتے، ربیتے، وہدے تو روایتانی پروشگءَ نہ من ئے، گڑا آرٹءِ تہءَ پرچاوہدے من نوکیں ربیتءِ گپّءَ کناں تو دلءَ کارئے، اے یک جستے؟ کسے گشیت : تو آس ئے شیرکنی کج ئے، من تُنّگاِ چو جنگلءَ۔
وہدے ما شرگداریءِ گپّءَ کنیں، گڑابلوچیءِ تہءَ شرگداریءِ لبزبُندرءَ امان اللہ گچکیءِجوڑکتگین انت۔
شرگداری یک علمے، شرگداری احساسءُ مارشتے نہ انت۔یک وہدے تنقیدءِ مانا بوتہ انصاف کنگ، بزاں کُٹءُ نگرہءِ فرق گیشینگ، بندرءَ شرگداری گوں یونانءَ بندوک انت۔بلے مرچیگیں نوکتریں ریسرچ گشیت اے چہ مصرءَ اتکگ۔ پمیشکا من گشاں تنقید یک علمے، اے مئے نہ انت، انچوکہ نظم مئے نہ انت، آزمانک مئے نہ انت۔اے درست ڈنّءَ چہ اتکگ انت، ءُ اے علمءِ اصولءُ رہبندھم ھمایاں گیشنتگ انت۔
بلوچیءِ تہءَ عبدالخالق آفاقیءِ اولی نبشتانک چاپ بیت اومانءَ تنقیدءِ حوالہءَ، دومی امان اللہ گچکی ءِ چاپءُ شنگ بیت۔بلوچیءِ تہءَ یک مزنیں وہدے گوزگءَ پد ہم تنقیدنیاتکگ، تنقیدءِ نیایگءِ مانا ایش انت زاناں کہ مئے کرّا انگت ادب نیاتکگ۔۔وہدے افسانہ بیت گڑا افسانہءِ سرا تنقیدبیت۔
میتیوآرنلڈلبزانکءَ زندءِ آدینک گشیت۔۔بلے بدقسمتیءَ مئے مردم اے لبزءَ غلط سرپدبیتگ انت۔آگشنت شما ہرچی چاگردءَ گندئے بیان بکن۔وہدے آئیءَ گشتہ سائنس بازدیما پیداک انت۔سائنس وہدے کیت آتہذیبءَ ختم کنت۔تہذیب کجام انت؟.. تہذیب ہمیش انت کہ بالاچءَ وتی شاعریءِ تہءَ تہذیب پیداکتہ، تہذیب ہمیش انت کہ حمّلءَ وتی شاعریءِ تہءَتہذیب پیداکتہ، تہذیب ھمیش انت کہ شے مریدءَ عشقءِ تہذیب پیداکتہ۔
میتیوآرنلڈگشیت، سائنس وتی اولی حملہءَ مذھبءِ سرا کنتءُ دومی آرٹءِ سرا، گڑامن زندگی چوں بگوازیناں؟
پمیشکہ آئیءَ گشتگ لبزانک زندءِ آدینک اِنت۔ایشیءِ متلب اے نہ انت کہ ما ھاکوٹءِ سرا ھرچ گندءُ گسڑے گندیِں بیان بہ کنیں۔آئیءِ گشگ ہمیش انت کہ ادب کلچرپیداپیدا بہ کنت
پرنسپل جوڑبہ کنت، انچیں چاگردےءِکہ اودا ما زندگ بہ بیں، شرّیں زندے بہ گوازینیں۔
امان اللہءِ وانگءَ پد زانگ بیت کہ آبازوانندہ ایں مردمے،
کتابی صورتءَ مئے کرّا کریم دشتی کیت۔کریم دشتیءِ کمال ایش انت کہ آزمانگءَ ہم کریم دشتی نظریہءَ چہ گیش آرٹءِ منّوک انت۔قاضی عبدالرحیم صابرءَ گشیت تئی جدائی منارا گارکنت انت۔اے شعرے نہ انت۔کریم دشتی سیدءِ مثالءَ دنت۔آ سیدءَبیت اللسان گشیتءُحافظءِ لقب دنت۔
وہدے عاقل خان مینگل بلوچستان یونیورسٹیءَ کیت آحیران بیت کہ بلوچیءِ تہءَ شرگداریءَ کتاب نیست۔ءُ پدا آوتی کتابءَ نبشتہ کنت۔
1990ءَ مزنیں مدتےءَ پدغنی پروازکیت۔
پورئیں کلاسیکل مردماں ونتگ۔بلے انگت اے دریافت نہ کتگ کہ ملاپازل چہ جام دُرّکءَ مستریں شاعرے کہ کستریں۔ادبءِ تہءَ مستریءُ کستری است۔۔وہدے مئے چاگردءِ تہءَ شرّیءُ ھرابی، مستریءُ کستری است، گڑاادبءِ تہءَ ھم است۔
ایشاں پد کمو کارناگمانءَ کتگ، ءُ من وتارا حسابءَ نیاراں۔
من گپّءَ گونڈگراںءُ گشاں کہ تنقیدعلمے، شاعریءِ سرا تنقیدءِ واستہ پیسرا دراھیں شاعری وانگی انت۔بلوچیءِ تنقیدبلوچیءِ آرٹءِ تہءَ انت۔جوانیِں آرٹءِ پیداکنگءِ واستہ مارا شرگداری دیما آرگی انت۔
درستاں چہ پیش دیوانءِ جارچین ولیدلالءَ حاصیں مہمان یک پہ یکءَ اسٹیجءَ لوٹاٰئینت انت۔
وش اتکی گشتانکءِ ھاترا دیمروی مجلسءِ کارمسترانورنورلوٹائینگ بوت۔
انورنورءَ دیوانءَ اتکگیں کُلّیں مہمان وش اتک گشت انتءُ رندا آئیءَدیمروی مجلسءِ کارءُ کردانی بابتءَ دیوانءِ نندوکیں مردم سرپد کت انتءُ پدا لبزانکءُ زبانءِ ارزشتءِ سرا وتی گشتانک دات۔
واجہ میجرمجیدءَ وتی گشتانکءِ بندات چہ سیدھاشمیءِ اے شعرءَ کت۔
بیاپدا شتکیں تلارانی دلءَ درّان کنیں۔گراں بہاٰئیں دوستیءُ مہرءَ پدا ارزان کنیں۔
آئیءَ گشت من دیمروی مجلسءِ کُلّیں سنگتاں مرادبادی دیاں کہ آہاں اے کمیں وہدءَ ھبرکم کتگءُ کاربازکتگ۔ءُ اے گپّءِ گواہیءَ مرچیگیں دیوان وت پدّرکنگا انت۔
آئیءَ گشت مرچی ما ادا کہ ترانءَ ایں۔ ادا بازیں کسے اتکگءُ وتی زبانءُ لبزانکءِ بارہءَ مردمے سرپدی داتگ انت۔مۓ دعا انت کہ اے کار ھمے وڑا دیما روان بہ کنت۔
محمد حیدرءَ گشت۔اللہ مۓ ملکءِ حاکم واجہ قابوسءَ استءُ سلامت بکنت۔ آئیءَ دیمروی مجلسءِ سنگتانی منّت گپتءُ گشت۔ چشیں جوانیں مراگش مدام برجاہ دارگ بہ بیت۔ آئیءَ گشت اگاں کسے کارکنگ بہ بیت بلوچی ادبءِ فیلڈسکّ مزن انتءُ باید ما انچیں پَٹّءُ پول کاربہ کنیں کہ باندا ابدمان بہ بیت۔
اسماعیل ممتازءَ گشت من دیمروی مجلسءِ سنگتانی منّت واراں کہ چشیں دیوانے ٹہینتگ۔آئیءَ گشت مردم گپّءَ جن انت۔ بلے باید ما وتی گپّاں کم بکنیںءُ عملی کارگیش بکنیں۔ پرچاکہ کارپَشت کپ انت ءُ ھشکیں گپّاں گوات بارت۔
بیشیربیدارءَ گشت۔اے دیمروی مجلسءِ سنگتانی وتی لائقی انت کہ مرچی منا اے شرپے بکش اتگ۔ مرچی مۓ دیوانءَ اسماعیل ممتازءِ وڑیں مزنیں ھستی یے ساڑی انت۔ پرچاکہ اسماعیل ممتاز سیدھاشمیءِ وڑیں مردمے کہ نادراہ بوتگ آئیءِ ھزمتے کتگ۔ آئیءَ گشت اے آردادءِ عمر کسان انت بلے آئیءِ کاراں آ سکّ بازمزن کتگ۔آئیءَ گشت قومانی بُن ہشت زبان انت۔دانکہ زبانءَ نزورئے دیما نہ روئے۔
ڈاکٹربیزنءَ گشت مرچی منی وش بہتی انت کہ من اے مزن نامیں واجہانی دیوانءَ ساڑی اوں۔
آئیءَ رجانکاریءِ ارزشتءِ سرا وتی گشتانک دات۔ آئیءَ گشت اُردوءِ رندگیری ءَ مارا باز نقص داتگ۔ پرچاکہ دنیاءِ گیشتری علم انگریزی زبانءَ انتءُ نوکیں ریسرچ ھم مارا ھمے گشیت کہ گیشتری زبانانی رجانک چہ انگریزیءَ کنگ بوتگ انت۔
آئیءَ گشت چہ اردوءَ گھترانت ماچہ انگلش،عربی،فارسیءُ ایدگہ زباناں چہ رجانک بہ کنیں۔ڈاکٹرءَ گشت من پنچ سال ادا گوازینتگ بلے مرچی گندگءَ اوں ادا جوانیں بدلی یے اتکگ۔
اے آر دادءَ شرگداریءِ سرا وتی گشتانک دات۔درستاں چہ پیش آئیءَ دیمروی مجلسءِ سنگتانی منّت گپتءُ گشت۔ بایدوَ ھمیش ات کہ منا درستاں چہ ساری تواربہ کتیں، پرچاکہ چہ من سینئرنشتگ انت۔اے یک روایتے، ربیتے، وہدے تو روایتانی پروشگءَ نہ من ئے، گڑا آرٹءِ تہءَ پرچاوہدے من نوکیں ربیتءِ گپّءَ کناں تو دلءَ کارئے، اے یک جستے؟ کسے گشیت : تو آس ئے شیرکنی کج ئے، من تُنّگاِ چو جنگلءَ۔
وہدے ما شرگداریءِ گپّءَ کنیں، گڑابلوچیءِ تہءَ شرگداریءِ لبزبُندرءَ امان اللہ گچکیءِجوڑکتگین انت۔
شرگداری یک علمے، شرگداری احساسءُ مارشتے نہ انت۔یک وہدے تنقیدءِ مانا بوتہ انصاف کنگ، بزاں کُٹءُ نگرہءِ فرق گیشینگ، بندرءَ شرگداری گوں یونانءَ بندوک انت۔بلے مرچیگیں نوکتریں ریسرچ گشیت اے چہ مصرءَ اتکگ۔ پمیشکا من گشاں تنقید یک علمے، اے مئے نہ انت، انچوکہ نظم مئے نہ انت، آزمانک مئے نہ انت۔اے درست ڈنّءَ چہ اتکگ انت، ءُ اے علمءِ اصولءُ رہبندھم ھمایاں گیشنتگ انت۔
بلوچیءِ تہءَ عبدالخالق آفاقیءِ اولی نبشتانک چاپ بیت اومانءَ تنقیدءِ حوالہءَ، دومی امان اللہ گچکی ءِ چاپءُ شنگ بیت۔بلوچیءِ تہءَ یک مزنیں وہدے گوزگءَ پد ہم تنقیدنیاتکگ، تنقیدءِ نیایگءِ مانا ایش انت زاناں کہ مئے کرّا انگت ادب نیاتکگ۔۔وہدے افسانہ بیت گڑا افسانہءِ سرا تنقیدبیت۔
میتیوآرنلڈلبزانکءَ زندءِ آدینک گشیت۔۔بلے بدقسمتیءَ مئے مردم اے لبزءَ غلط سرپدبیتگ انت۔آگشنت شما ہرچی چاگردءَ گندئے بیان بکن۔وہدے آئیءَ گشتہ سائنس بازدیما پیداک انت۔سائنس وہدے کیت آتہذیبءَ ختم کنت۔تہذیب کجام انت؟.. تہذیب ہمیش انت کہ بالاچءَ وتی شاعریءِ تہءَ تہذیب پیداکتہ، تہذیب ہمیش انت کہ حمّلءَ وتی شاعریءِ تہءَتہذیب پیداکتہ، تہذیب ھمیش انت کہ شے مریدءَ عشقءِ تہذیب پیداکتہ۔
میتیوآرنلڈگشیت، سائنس وتی اولی حملہءَ مذھبءِ سرا کنتءُ دومی آرٹءِ سرا، گڑامن زندگی چوں بگوازیناں؟
پمیشکہ آئیءَ گشتگ لبزانک زندءِ آدینک اِنت۔ایشیءِ متلب اے نہ انت کہ ما ھاکوٹءِ سرا ھرچ گندءُ گسڑے گندیِں بیان بہ کنیں۔آئیءِ گشگ ہمیش انت کہ ادب کلچرپیداپیدا بہ کنت
پرنسپل جوڑبہ کنت، انچیں چاگردےءِکہ اودا ما زندگ بہ بیں، شرّیں زندے بہ گوازینیں۔
امان اللہءِ وانگءَ پد زانگ بیت کہ آبازوانندہ ایں مردمے،
کتابی صورتءَ مئے کرّا کریم دشتی کیت۔کریم دشتیءِ کمال ایش انت کہ آزمانگءَ ہم کریم دشتی نظریہءَ چہ گیش آرٹءِ منّوک انت۔قاضی عبدالرحیم صابرءَ گشیت تئی جدائی منارا گارکنت انت۔اے شعرے نہ انت۔کریم دشتی سیدءِ مثالءَ دنت۔آ سیدءَبیت اللسان گشیتءُحافظءِ لقب دنت۔
وہدے عاقل خان مینگل بلوچستان یونیورسٹیءَ کیت آحیران بیت کہ بلوچیءِ تہءَ شرگداریءَ کتاب نیست۔ءُ پدا آوتی کتابءَ نبشتہ کنت۔
1990ءَ مزنیں مدتےءَ پدغنی پروازکیت۔
پورئیں کلاسیکل مردماں ونتگ۔بلے انگت اے دریافت نہ کتگ کہ ملاپازل چہ جام دُرّکءَ مستریں شاعرے کہ کستریں۔ادبءِ تہءَ مستریءُ کستری است۔۔وہدے مئے چاگردءِ تہءَ شرّیءُ ھرابی، مستریءُ کستری است، گڑاادبءِ تہءَ ھم است۔
ایشاں پد کمو کارناگمانءَ کتگ، ءُ من وتارا حسابءَ نیاراں۔
من گپّءَ گونڈگراںءُ گشاں کہ تنقیدعلمے، شاعریءِ سرا تنقیدءِ واستہ پیسرا دراھیں شاعری وانگی انت۔بلوچیءِ تنقیدبلوچیءِ آرٹءِ تہءَ انت۔جوانیِں آرٹءِ پیداکنگءِ واستہ مارا شرگداری دیما آرگی انت۔
دادءِ گشتانکءَ پد دیوانءِ دومی بہرشاعری بندات بوت کہ اے شاعراں وتی شعرونت انت۔
بجّارمسافر،بیبگرصالح،طارق پیشکانی، ساجدمیر، رحیم ایوب، مسلم دیدگ، حاصل نور، محسن امام،خالد ارس، محمدحیدر، مجیدعاجز، منظوربسمل، میجرمجید، اے آر داد، اسماعیل ممتازءُ بشیربیدار۔
گُڈسرا محمد ھوتءَ مبارک قاضیءِ شعرے وشگٹیءَ الہان کت۔
ساھت دوازدہ بجءَ دیوان آسرکنگ بوت۔
بجّارمسافر،بیبگرصالح،طارق پیشکانی، ساجدمیر، رحیم ایوب، مسلم دیدگ، حاصل نور، محسن امام،خالد ارس، محمدحیدر، مجیدعاجز، منظوربسمل، میجرمجید، اے آر داد، اسماعیل ممتازءُ بشیربیدار۔
گُڈسرا محمد ھوتءَ مبارک قاضیءِ شعرے وشگٹیءَ الہان کت۔
ساھت دوازدہ بجءَ دیوان آسرکنگ بوت۔
شنگکار:
دیمروی مجلس مسقط
دیمروی مجلس مسقط
